De motorische ontwikkeling van kinderen in Nederland staat onder druk. Als vakleerkracht of basisschool ziet u het waarschijnlijk dagelijks in de praktijk: sommige leerlingen hebben meer moeite met basisbewegingen dan generaties hiervoor. Hoe kunnen we in de gymzaal effectief de motorische vaardigheden verbeteren? Een van de krachtigste tools van dit moment is de integratie van beeldmateriaal.
Een dalende trend in beweegvaardigheid
De signalen over de afnemende motoriek zijn niet nieuw. De Inspectie van het Onderwijs heeft in 2014 een peiling gehouden, waaruit blijkt dat de motorische vaardigheden van kinderen binnen 10 jaar is afgenomen. Om deze neerwaartse spiraal weer om te buigen naar boven, is het van belang dat we kijken naar innovatieve en effectieve lesmethoden. Visueel leren in de gymles speelt hierin een steeds grotere rol.
De wetenschap achter visueel leren
Het inzetten van beeldmateriaal in het onderwijs is veel meer dan alleen een leuk extraatje; het is didactisch sterk onderbouwd. Uit eerder onderzoek blijkt dat leren door middel van beeldmateriaal een positief effect heeft op het motorisch leren van de leerlingen op de basisschool.
Maar hoe werkt dit proces in het brein van het kind precies? Wetenschapper Behets (2011) stelt dat het visuele beeld aan de hand van verschillende aanzichten (voor-, zij- en achteraanzicht) de leerling beter laat leren. Dit komt doordat de leerlingen actief gaan nadenken over wat zij zojuist gezien hebben. Vervolgens maakt de leerling van de visuele input een eigen beweegbeeld. Dit interne beeld is cruciaal om de beweging vervolgens zelf succesvol te kunnen uitvoeren.
Video feed forward en verhoogde motivatie
Naast het creëren van een intern beweegbeeld, heeft visueel leren in de gymles ook een grote invloed op de inzet van de leerling. Uit onderzoek blijkt dat leerlingen motivatie voor een opdracht onder andere baseren op de directe ervaring en observatie van medeleerlingen.
Wanneer we dit combineren met moderne technieken, ontstaat er een krachtige leersituatie. Wij zijn er namelijk van overtuigd dat leerlingen zich door samen te werken met gebruik te maken van filmpjes en kijkwijzers (video feed forward) veel sneller motorische vaardigheden eigen maken. Ze zien exact wat de bedoeling is, op hun eigen niveau, en kunnen het direct in de praktijk brengen.
Conclusie
Het inzetten van beeldmateriaal is een zeer effectieve manier om de motorische vaardigheden te verbeteren. Door leerlingen te voeden met duidelijke, visuele instructies via een tablet of digibord, help je ze niet alleen de beweging beter te begrijpen, maar stimuleer je ook hun intrinsieke motivatie. En dat is een absolute win-winsituatie voor iedere gymles!
